Big Brother in België is reality

"Big Brother is watching you": George Orwells waarschuwing, die de laatste jaren gebanaliseerd werd tot een reclamejingle voor een populair televisieprogramma, heeft z’n originele, grimmige betekenis weer helemaal terug. De Belgische privacycommissie kreeg nog nooit zo schokkend veel aangiftes van toestellen die onze privégegevens registreren. "De Big Brother-sfeer is algemeen een tendens", zegt de commissie.
In 1948 – het jaar waarin hij z’n beroemde toekomstroman 1984 schreef – leek schrijver George Orwell een blaaskaak, maar de maatschappij van vandaag lijkt intussen akelig sterk op wat hij voorspelde onder het oog van Big Brother. Camera's en databanken teisteren onze privacy nog meer dan je zou denken. Met 11.982 aangiftes in ons bescheiden landje, registreerde de privacycommissie een frappante stijging van maar liefst 92%, zo goed als een verdubbeling. Big Brother wordt steeds bigger...

Het jaarverslag van de privacycommissie van 2010 registreerde vooral bewakingscamera's en databanken die onze identiteitsgegevens bijhouden. Ze komen van zowel overheidsdiensten, als bedrijven én privépersonen. Opvallend is dat niet in de gedigitaliseerde overheid, maar vooral op de werkvloer heel wat controlesystemen gebruikt worden om vooral het personeel in de gaten te houden. Wie weet ziet je baas dus nu dat je Clint aan het lezen bent...

"Het elektronisch toezicht op werknemers is fel gestegen. We kregen vooral veel meldingen binnen over camerabewaking, omdat dat heel concreet is. Je voelt je heel hard bekeken. Maar ook via gps-systemen in voertuigen volgen werkgevers hun personeel op. Ze willen vooral kijken of hun mensen wel doen wat ze moeten doen. Wij willen hun vragen eens goed na te denken of daar geen andere middelen voor zijn”, vertelt communicatieverantwoordelijke Eva Wiertz ons.

"Het aantal toepassingen van e-government is sinds vorig jaar explosief toegenomen. Dat betekent niet alleen dat we elektronische formulieren mogen invullen, maar ook dat de overheidsdiensten onze privégegevens via allerlei koppelingen van databanken delen met andere overheidsdiensten", zegt voorzitter Willem Debeuckelaere. "Maar dat de overheid daardoor een machtigere big brother wordt, hoeft ons niet meteen angst in te boezemen. Want de overheid houdt tenminste nog redelijk rekening met de privacyregels."

"Van alle aangiftes waren er zo'n 348 klachten. Dat is een vrij groot aantal en die kwamen voornamelijk van bedrijven of de medische sector", zegt Wiertz. "Wij willen de mensen geen angst aanjagen. Er zijn ook heel positieve dingen aan deze cijfers, zoals het sterk verhoogd privacybewustzijn van de mensen. Dat hangt natuurlijk samen met vragen bij de vernieuwde technologie, zoals 'wat gebeurt er met mijn persoonlijke gegevens?’ Goed dat mensen zich die vraag nu stellen. We moeten gewoon een evenwicht vinden. Op dit ogenblik is dat evenwicht een beetje zoek", besluit Wiertz. (IV)