Hoe onze economie vanuit Turkije gekelderd wordt

Recent heeft men de strijd verklaard tegen het zwartwerk in de horeca, maar vooraleer de kleine cafébaas, die moet vechten om rond te komen, kaal te plukken, dringt een grondig onderzoek naar de duistere wegen van de Turkse koppelbazen zich meer op.
De Tijd deed een onderzoek naar de praktijken van het Turkse koppelbazencircuit, die goedkope, illegale arbeidskrachten leveren aan carwashes, schoonmaakbedrijven, vleesverwerkers en tuinbouwers.

In het Gentse vind je momenteel 12 procent Turken op de ganse bevolking. Al decennialang zijn ze aanwezig en op het vlak van werkijver hebben ze niet stilgezeten: met hun commerciële feeling bouwden ze bedrijfjes uit in de dienstverlening, horeca en voedingsnijverheid. Bovendien vullen ze een aantal plaatsen in binnen onze arbeidsmarkt die moeilijk in te vullen zijn, de zogenaamde knelpuntberoepen.

Toch lijkt dit ideale plaatje niet helemaal correct: een aantal Turkse koppelbazen bezetten die knelpuntberoepen namelijk met goedkope, Turks-Bulgaarse krachten. In Bulgarije wordt deze bevolkingsgroep, de Turkssprekende Ottomaanse Bulgaren, zwaar gediscrimineerd, waardoor een buitenlands avontuur voor hen een ideale uitweg biedt, dus komen ze met hordes naar België. In de Turkse cafeetjes ronselen de koppelbazen de fortuinzoekers voor hun praktijken.

De koppelbazen leveren deze mensen aan bedrijven tegen bijzonder lage prijzen, die niet in vergelijking staan met de minimumlonen, zonder daarbij sociale bijdragen te betalen. Via slapende Naamloze Vennootschappen (NV), een constante carrousel van diezelfde NV's en een wetgeving die toestaat dat de sociale lasten in het land van waaruit de diensten afkomstig zijn, betaald worden, misleiden ze de Belgische staat. De goedkope werkkrachten zijn blij dat ze met een bijzonder karig loontje verder kunnen, want in vergelijking met Bulgarije verdienen ze goed. De bedrijven die ze tewerkstellen, beschikken over spotgoedkope krachten die niet klagen bij vakbonden of sociale inspecties.

Onder andere het Gentse vleesbedrijf Locks zou al zijn personeel ontslagen hebben om verder te gaan met deze 'onderaannemers'.

De Gentse burgemeester Daniel Termont zit met zijn handen in het haar: wanneer dan toch een groep wordt blootgelegd, vaak via onderzoeken naar huisjesmelkerij, moet de stad deze nog huisvesten ook. Hij weet niet meer wat hij moet aanvangen met deze toevloed. Toch is het heel moeilijk om het milieu in kaart te brengen, want vaak gaat het om hele families die in de netwerken verweven zitten.

Het hele verhaal leverde een prachtige quote op van Peter van Hauwermeiren, directeur van de sociale inspectie in Oost-Vlaanderen: "Van Siegfried Bracke hebben we geleerd dat van een persoon die verhuist zelfs de onderbroeken worden gecontroleerd, maar een vennootschap kan je zomaar verhuizen, uitbreiden of van naam laten veranderen zonder enige vorm van controle."

Jobs die verloren gaan, de staat die tientallen miljoenen euro's misloopt en een hoge sociale kost wanneer de betrapte arbeidskrachten in onze sociale zekerheid terecht komen… En dan wordt er moeilijk gedaan over een cafébaas die zijn personeel gedeeltelijk in het zwart betaalt… (KA)