Kan Belkacem zijn Belgische nationaliteit verliezen?

Minister van Justitie Annemie Turtelboom (Open Vld) wil net als een aantal politieke partijen dat het gerecht de Belgische nationaliteit van Fouad Belkacem, de leider van de extremistische moslimvereniging Sharia4Belgium, afneemt. Belkacem is momenteel zowel Belg als Marokkaan. Maar die Belgische nationaliteit afnemen zal niet zo makkelijk zijn. Een woordje uitleg.

Wanneer kan het?

Een buitenlander die Belg is geworden kan momenteel die nationaliteitverliezen als hij ernstig tekort komt aan de plichten van een Belg. Deze regeling - in vakjargon: "vervallenverklaring van de nationaliteit" - geldt niet voor buitenlanders die voor hunachttiende Belg werden door hun ouders.

Hoe moet het gebeuren?

Alleen het Hof van Beroep van de plaats waar de buitenlander woont, kan die nationaliteit afnemen ineen aparte, uitzonderlijke procedure. De procureur-generaal moet het initiatiefdaarvoor nemen. In het geval van Belkacem is dat procureur-generaal Yves Liégeois. De minister van Justitie kan de procureur-generaal niét bevelen om zo'n procedure te starten, omdat het een burgerlijke procedure is en geen strafzaak. Liégeois heeft echter al verklaard dat hij dit wil doen, maar pas nadat derecente veroordeling van Belkacem definitief is.

Zal dat lukken?

Het zal in ieder geval niet makkelijk zijn. Belkacem heeft weliswaar in België al meerdere veroordelingen opgelopen, maar allemaal voor kleinere feiten. Momenteel moet hij in totaal nog 14 maanden uitzitten. Die straf wordt niet uitgevoerd, omdat men niet aan drie jaar komt. Voor straffen onder de drie jaar vlieg je niet meer in de cel.

Tegen zijn recente veroordeling tot twee jaar cel (waarvan één jaar effectief) voor aanzetten tot haat tegen niet-moslims en voor belaging van Frank Vanhecke, ging Belkacem in beroep, zodat die straf juridisch gezien momenteel niet eens maar bestaat. Liégeois wil wachten tot er voor die feiten een veroordeling is vooraleer na te gaan of de nationaliteit van Belkacem kan worden afgenomen.

Wat als Belkacem zijn nationaliteit verliest?

Als Belkacem zijn nationaliteit verliest, is hij hier weer een gewone Marokkaan. Dan wordt hij normaal gezien aangehouden omdat Marokko zijn uitlevering vraagt omdat hij in Marokko nog zes jaar cel moet uitzitten voor drugshandel. Belkacem kan dan bovendien een inreisverbod tot tien jaar in België krijgen. Maar zover zijn we nog lang niet.

Hoeveel gevallen zijn er?

Er zijn sinds de tweede wereldoorlog slechts een zevental zaken van buitenlanders die Belg waren geworden, van wie de procedure werd gestart om de nationaliteit af te nemen. Het gaat bijna altijd om terroristen. De beruchtste is die van Tarek Maaroufi, die op 26 januari 2009 zijn Belgische nationaliteit verloor. Hij was liefst drie keer voor terrorisme veroordeeld in Brussel. Hij werd teruggestuurd naar Tunesië en daar als een held onthaald.

Wat wil men veranderen?

Net voor de regering-Di Rupo tot stand kwam hadden de Vlaamse partijen, behalve Groen, een wetsvoorstel ingediend om de snel Belgwet te verstrengen. Volgens dat voorstel kan ook de strafrechter, die een genaturaliseerde buitenlander veroordeelt, zelf de nationaliteit afnemen. Er is dan geen aparte procedure bij het Hof van Beroep meer nodig, zoals nu nog wel. Maar die afname kan alleen bij een reeks zware misdrijven (terrorisme, oorlogsmisdaden, mensenhandel, schijnhuwelijken, e.d.). De misdrijven waarvoor Belkacem nu wordt vervolgd zijn daar niet bij. Het voorstel vergaart momenteel stof omdat vooral de PS tegen is.

JDW Foto PhotoNews