Operatie behoud België: begin van een doorbraak?

Nadat eerst de Vlaamse partijen aan de onderhandelingstafel al verklaarden zich te kunnen vinden in het plan dat Johan Vande Lanotte op de tafel legde, hebben nu ook de Waalse het licht op groen gezet. Het begin van een definitieve doorbraak of een impulsieve reactie na het bericht van een mogelijke verlaging van de kredietwaardigheid van ons land?
Maandenlange regeringsonderhandelingen leidden tot dusver tot niets. Vlaamse en Waalse politici kwamen maar niet tot een akkoord over een aanpassing van de financieringswet of de overdracht van bevoegdheden naar de regio’s. Laat staan dat men begon te praten over het intussen naar de achtergrond verdwenen B-H-V of de financiering van Brussel. Langs beide kanten geen toegevingen. De achterban loerde immers voortdurend mee over de schouder van de hoofdrolspelers naar wat er op de onderhandelingstafel kwam te liggen. En niemand die de stekker trok. Want hoe zou de kiezer daarover oordelen als nieuwe verkiezingen zich zouden aanmelden? Weg van de tafel bleef men natuurlijk met slijk smijten. Feestdagen tot daar aan toe, maar aan bepaalde Belgische tradities kom je gewoonweg niet.

Tot het moment dat kredietratingbureau Standard & Poor’s de vooruitzichten voor ons land wijzigde. Het heette dat onze huidige toestand van ‘stabiel’ naar ‘negatief’ zou gaan. “Misschien maar eens tijd dat jullie vooruitgang boeken in het vormen van een nieuwe regering?” gaf S&P de onderhandelaars zo onder de tafel mee. Misschien niet eens zo’n dramatisch gegeven voor ons land want toevallig of niet, zowel Vlaamse als Waalse onderhandelaars konden zich vinden in het voorstel van koninklijk bemiddelaar Vande Lanotte. Dat impliceert voor de financieringswet een systeem dat een gesplitst tarief voor de personenbelasting combineert met een belastingkrediet. Zowel boven- als ondertaalgrenzers vinden wel dat er nog hoeken en kanten van het voorstel moeten afgeschaafd worden maar zeggen op voorhand geen neen tegen het plan-Vande Lanotte.

Is Vande Lanotte nu werkelijk het genie dat succes kan boeken in een dossier waar iedereen zich de tanden op stuk beet? Of beseffen de onderhandelaars na het waarschuwingsschot van S&P dat een stuurloos schip niet bepaald geapprecieerd wordt in internationale wateren? In feite zal het ons worst wezen. Een van de dingen die nu belangrijk zijn, is dat we kunnen beginnen aan het afbouwen van onze staatschuld. En dat wordt alleen maar moeilijker als het voor ons land duurder wordt om geld te lenen, wat een gevolg zal zijn van het verlagen van onze kredietwaardigheid door S&P en eventueel andere ratingbureaus die hen daarin volgen. Het schip België schreeuwt nu dus meer dan ooit naar een kapitein en stuurmannen met de bevoegdheid om te beslissen welke eilanden worden aangedaan.

Maar zover zijn we nog niet. Eerst moeten we die hoeken en kanten nog wegschaven aan het plan-Vande Lanotte. En een akkoord bereiken over de bevoegdheidsoverdracht tussen de regio’s. En dan komt B-H-V nog. Kan de koninklijk bemiddelaar ook daar een verrassing uit zijn mouw toveren? En wat betreft de centen voor Brussel? Eén ding mogen we wel besluiten over België. We zijn wereldkampioen in het op akkoordjes gooien middels de meest ingewikkelde formules en berekeningen. Zal dat de complexe structuur van onze staat er niet alleen maar nog ingewikkelder op maken? Jazeker, maar wie interesseert het in feite nog. Er zijn belangrijker katten te geselen aan boord. (PhPa)