Rik Torfs dient "Grote Franchimont" opnieuw in

Een onwettige huiszoeking, geweld bij een politieverhoor, een onwettige telefoontap of fouillering moeten automatisch leiden tot volledige nietigheid van het onwettig verkregen bewijsmateriaal dat uit deze daden is gevolgd. Dat vindt senator Rik Torfs (CD&V). Hij heeft zopas een flink deel van de "Grote Franchimont" opnieuw ingediend. Daardoor komt de stemming over de wet-Landuyt over de procedurefouten op de helling. Want de Grote Franchimont wil bij procedurefouten net het omgekeerde als de wet-Landuyt.

Deze wet-Landuyt moet verhinderen dat criminelen vrijuit gaan omdat eerder een procedurefout werd gemaakt. Bewijsmateriaal dat door een procedurefout (een onwettige huiszoeking bv.) is verkregen zal in de toekomst alleen nog maar nietig verklaard kunnen worden in drie gevallen:

* Als de wet uitdrukkelijk zegt dat het bewijs nietig is als een bepaalde regel niet gevolgd is. Dat is maar uiterst zelden het geval.

* Als de procedurefout de betrouwbaarheid van het bewijs aantast. Dat is bv. het geval bij een bekentenis verkregen onder foltering.

* Als het gebruik van het bewijs in strijd is met het recht op een eerlijk proces.

Politiestaat

De Kamer keurde de wet goed, ondanks scherp protest van de advocatuur. Die vond dat Landuyt de deur naar een politiestaat openzette. In de Senaat zijn de meerderheidspartijen het fundamenteel oneens over de wet-Landuyt. Daar vindt de Dienst Wetsevaluatie dat de wet-Landuyt de mensenrechten schendt, omdat de rechter het verkregen onwettig bewijs niet moét nietig verklaren. Hij kàn dat slechts doen en dat schept rechtsonzekerheid. En nu diende Rik Torfs dus de Grote Franchimont opnieuw in.

Meer rechten voor verdachten

Dat ontwerp werd al in april 2007 goedgekeurd in de Senaat, maar nooit in de Kamer. Het hervormt de hele strafprocedure. Het geeft verdachten meer rechten in àlle onderzoeken. Fouten van politie of gerecht bij huiszoekingen, telefoontaps, fouilleringen en ook alle fouten die iemands lichamelijke integriteit aantasten (een bekentenis uitgelokt door geweld) maken het strafonderzoek definitief nietig. Feiten die door deze fouten aan het licht kwamen, tellen niet mee om de verdachte te veroordelen.

De "Grote Franchimont", genoemd naar haar schrijver, de Luikse advocaat Michel Franchimont, maakt het systeem veel strenger dan nu het geval is. Franchimont doet radicaal het omgekeerde dan Landuyt. Terwijl deze laatste vindt dat onwettig verkregen bewijs in bijna alle gevallen toch kan toegelaten worden, zegt Franchimont dat de meeste fouten zeer zeker nooit als bewijs kunnen dienen.

Of de meerderheid de visie van Torfs zal volgen is niet duidelijk. In ieder geval heeft geen enkele andere meerderheidspartij het voorstel-Torfs mee ondertekend. Maar in 2007 waren wel alle partijen voor deze regeling. De commissie van deze namiddag werd uitgesteld "ten gevolge van het weer".

JDW