Vrouwelijke gevangenen massaal verkracht in Argentijnse concentratiekampen

Nu pas, bijna dertig jaar na het einde van de dictatuur in Argentinië, komt een reeks seksuele gewelddaden tegen gedetineerden aan het licht. De zaken hebben niet veel aandacht gekregen tijdens de mensenrechtenprocessen van de laatste jaren. "Tot voor kort kon ik er weinig over zeggen", vertelt een vrouw. "In de horror van de concentratiekampen leek een verkrachting iets van ondergeschikt belang."

Er zijn ook getuigenissen van vrouwen die verplicht werden zich op te maken, de clandestiene gevangenis te verlaten en naar een appartement te gaan om er seks te hebben met iemand van het repressieve regime. Een weigering konden ze met de dood bekopen.

"Het is niet dat men er vroeger niet over sprak, maar men kon er niet naar luisteren", zegt socioloog Lorena Balardini van het niet-gouvernementele Centro de Estudios Legales y Sociales, eiser in meerdere van deze processen. Samen met twee collega's, advocaat Ana Oberlin en psychiater Laura Sobredo, schreef ze de studie Gendergeweld en seksueel misbruik in de clandestiene detentiecentra met de bedoeling seksuele misdaden tijdens de dictatuur van 1976 tot 1983 eindelijk aan het licht te brengen en de verantwoordelijken voor de rechter te brengen.

Slechts één veroordeling

Balardini zegt dat de vrouwen nu meer dan ooit deze seksuele misdaden aanklagen. Maar tot nog toe kregen seksuele misdaden weinig aandacht in rechtszaken rond mensenrechtenschendingen tijdens de dictatuur. Er is slechts één veroordeling, tegen Gregorio Molina, in juni 2010.

De fundamenten zijn nochtans "uitstekend", zegt Balardini, maar ze ziet "veel terughoudendheid" bij het gerecht. Voor de meesten vallen deze misdaden onder folteringen, maar dat is een manier om het te verhullen, zegt de socioloog. "We willen dat men inziet dat er een praktijk van seksueel geweld was binnen het systematische plan van repressie."

Er is wel enige vooruitgang, zegt Balardini, "maar we hebben meer mislukkingen dan successen gekend."