De geschiedenis van de auto in 60 delen: Hanomag 2/10 'Kommisbrot'

Duitsland, eencilindermotor: inhoud 0.499 liter, 10pk, 1924
Deze auto met een eencilinder viertaktmotor was de droom van zowat alle jongeren in de jaren twintig. De reeds in 1825 als machinefabriek opgerichte Hannoversche Maschinebouw AG had zich in 1924 op de ontwikkeling van auto’s toegelegd en kwam meteen met een uitzonderlijke constructie op de markt: de Hanomag 2/10PS. Op grond van zijn vorm kreeg hij al spoedig de naam ‘kommisbrot’ of komiezebroodje.

De kleine Hanomag was het eerste in serie geproduceerde voertuig ter wereld dat uitgerust was met een carrosserie die één geheel vormde. In het begin had de wagen slechts één in het midden geplaatste koplamp, maar op grond van een politieverordening werden dat er later twee.
De auto was in twee uitvoeringen te koop: als tweezitter en als sedan. In die laatste vorm werd hij in Duitsland, en in Berlijn in het bijzonder, veelvuldig ingezet als kleine taxi.

De eencilinder met een inhoud van 4,499 liter en die 10pk leverde, was achterin gebouwd. Daarmee behaalde de wagen een topsnelheid van 65 km/u. De motor werd met een treklijn gestart, zoals bij een buitenboordmotor of een grasmachine. De kleine Hanomag had drie versnellingen en de achteras had geen differentieel. De spoorbreedte was 104 centimeter, de wielbasis 192 centimeter. In het begin was de wagen uitgerust met motorfietsbanden en woog de wagen slechts 370 kilogram. Wel modern aan deze wagen, die 2.300 mark kostte, was de vering: vooraan over elkaar liggende bladveren, achter spiraalveren.

De wagen werd onmiddellijk een enorm succes en in 1928 introduceerde Hanomag een iets groter model: de 3/16. De motor van dit model had een inhoud van 0,745 liter en leverde 16pk. Ook was de wagen iets langer: de wielbasis was nu 2,30 meter. De wagen haalde nu 75 kilometer per uur. Nog wat later werd de cilinderinhoud vergroot tot 0,800 liter en zelfs tot 1,1 liter.

Begin jaren dertig ging men bij Hanomag ook middenklassers bouwen, die al snel hun weg naar de klant vonden. Dit waren de Sturm en de 1.3. Tijdens de Tweede Wereldoorlog echter werd de fabriek zo goed als volledig verwoest. Na de oorlog werd beslist om geen personenwagens meer te bouwen. Er werden nog wel vrachtwagens gebouwd, maar om te overleven moest Hanomag in 1969 fuseren met Henschel. Hanomag-Henschel bouwde vrachtwagens en bestelwagens en werd in 1971 overgenomen door Mercedes-Benz.  (SL)

Klik hier voor foto's van de Hanomag.
Klik hier voor het volledige overzicht van deze reeks.